Thủy trì ngọc

Văn phòng tứ bảo trước kia được hiểu là tức là bốn thứ quý dùng trong thư phòng gồm: bút, nghiên, giấy và mực. Tuy nhiên, quan niệm này cũng chỉ mang tính chất tương đối và ước lệ tùy theo cảm nhận của mỗi người. Về sau, “văn phòng tứ bảo” được hiểu rộng hơn tới các vật dụng liên quan khác như: chặn giấy, ống bút, gác bút, thủy trì…

Thủy trì là vật rất quan trọng khi viết chữ Hán. Thủy trì là đồ để đựng nước, dùng để mài mực hoặc son và rửa bút sau khi viết. Cùng với nghiên, thủy trì luôn được coi là những thứ quý giá đối với các bậc nho sĩ, chúng thường được làm từ những chất liệu quý, bởi những thợ thủ công lành nghề nhất.

Thủy trì được làm từ loại đá ngọc màu trắng đục, có một số vân màu nâu đỏ chạy quanh thân. Thủy trì có có cấu tạo khá đặc biệt, bao gồm 2 lớp, lớp trong được làm hình bán cầu, được cách điệu dưới dạng một bông hoa 5 cánh, xếp so le nhau (có phần nhụy hoa nổi ở giữa lòng bát). Lòng thủy trì tuy kín nhưng không bằng phẳng, thành miệng không đều do được cách điệu từ giống các cánh hoa.

Quanh thành ngoài được chạm lộng các cành hoa nổi lớn, bao chùm quanh miệng; thân và phía dưới của thủy trì tạo thành vật trang trí, tay cầm và chân đế. Nhiều cành hoa, lá được làm tách rời thân.

Nhìn tổng thể, thủy trì giống như một cành hoa hải đường  có lá cuộn lại bao trùm quanh thân

Hiện vật thuộc bộ văn phòng tứ bảo, dùng trong thư phòng do ngự xưởng chế tác. Đây là vật thuộc “văn phòng tứ bảo” dùng trong thư phòng của Cung đình triều Nguyễn. Thủy trì do ngự xưởng chế tạo vào khoảng thế kỷ 19.